Een één-partij mediation

Familiebetrekkingen zijn kwetsbaar. Verwijdering en conflicten tussen familieleden laten betrokkenen nogal eens in vertwijfeling achter: Hoe heeft dit in vredesnaam kunnen gebeuren?

De deur dicht

In dit concrete geval ging het om een ouder echtpaar, in het bezit van kinderen en kleinkinderen. Hun dochter, getrouwd en twee kinderen, heeft een aantal jaren geleden ieder contact met haar ouders verbroken. Pogingen van de ouders zelf en van naaste familie en vrienden tot herstel, stuitten op een muur van onwil.

Soms lukt het een onafhankelijke buitenstaander wel, waar naaste betrokkenen niet slagen. Deze ouders zagen mij, als conflictbemiddelaar, als hun laatste strohalm. In overleg met hen heb ik de dochter een brief met diverse openingen geschreven. Op de brief volgde een telefonisch contact. Resultaat: de deur bleef onverbiddelijk gesloten.

Regel is dat we in conflicten bemiddelen met beide (tegen-)partijen om tafel. Als dat niet lukt, is het dan einde verhaal? En gaan we dan vol wrok en rancune door met ons leven?

Een open mind

Toen ze de eerste teleurstelling over de vervelende mededeling hadden verwerkt, heb ik, op hun eigen verzoek, een vervolggesprek met de ouders gevoerd. Dat gesprek was een unieke ervaring en ging over het aanvaarden en verwerken van een ongewenste situatie, over vergeven en verzoenen. We hebben besproken hoe belangrijk het is dat ze elkaar blijven steunen en de mogelijkheid overwogen om aan te sluiten bij een groep van lotgenoten. En bovenal hebben we met elkaar bekeken wat je in zo’n geval kunt doén.

Iets doen

Het was mooi om te zien hoe ze de kracht toonden om hun teleurstelling, verdriet en gevoelens van machteloosheid om te zetten in positieve actie:

zij stichten een opleidingsfonds voor de kleinkinderen, zodat die later ontdekken dat ze altijd een opa en oma hebben gehad, die aan hen gedacht hebben;

ze blijven de verjaardag van dochter en kleinkinderen vieren op een manier die bij hen past;

ze maken een document op voor hun dochter dat ter beschikking komt op het moment dat zij er open voor staat; als dat niet meer tijdens hun leven gebeurt, maakt het deel uit van de nalatenschap. Hun grootste zorg was dat ze niets meer aan herstel konden doen als ze niet meer in leven waren.

Een kwartje

De beide ouders waren ontzettend blij met deze uitkomst die ze vooral zelf vorm hebben gegeven. Opvallend positief vind ik dat zij in staat zijn gebleken respect voor hun dochter en haar keuzes in het leven te blijven behouden en dat zij open blijven staan voor herstel van contact. Het mooiste moment voor mij als mediator was het volgende:

Zijn eerste reactie op de weigering van hun dochter was: “Ze kan het verder vergeten; ik wil niets meer met haar te maken hebben”. Oog om oog, tand om tand. Op mijn confronterende vraag: “ Wat doe je nu anders dan je dochter?” bleef het eerst een hele tijd stil. Pas toen het gesprek al veel verder gevorderd was, kwam het antwoord: “Hans, het kwartje valt”.

Anders denken, anders voelen

Deze mensen hebben in twee zittingen een belangrijke omslag weten te maken: Zij zijn tot het inzicht gekomen dat de ander veranderen een onmogelijke opgave is. Vervolgens zijn ze niet blijven hangen in hun teleurstelling en verdriet, maar hebben ze hun aandacht verlegd naar hun eigen beleving. Zij beseften dat het mogelijk was wat te doen, vorm te geven aan hun verdriet, op een manier die bij hen past. Daarmee hebben ze de last op hun schouders kunnen verlichten en wat gemoedsrust terug gekregen.

Kern van hun boodschap: “Onze dochter blijft onze dochter”.

Hans Oosterveld, Gecertificeerd Mediator

Mediators Collectief, Ede

reactie d.d. 16 februari 2007
Bedankt voor deze case. Sprak mij erg aan. Niet samen maar toch rustgevend opgelost voor de ouders. Toekomstgericht. Bedankt.

reactie d.d. 7 augustus 2007
Belangrijke bijdrage. Mediation is meer dan alleen partijen bij elkaar brengen. Pendelbemiddeling, een partij bemiddeling zouden meer aandacht moeten krijgen. Dit geeft ook aan dat intakegesprekken belangrijk zijn, omdat daarin deze mogelijkheden naar boven komen.